05 Απρίλιος 2009
Ευρετήριο Άρθρου
1ο Διεθνές Συνέδριο Κύπρου
Εισηγήτρια - Ευγενία Κουτσουβάνου
Εισηγήτρια - Κατερίνα Μανιαδάκη
Εισηγητής - Κάκουρος Ευθύμιος
Εισηγήτρια - Dr. Sylvie Rayna
Εισηγητής - Δρ Χρήστος Θεοφιλίδης
Εισηγήτρια - Ελένη Λοίζου
Εισηγητής - Κώστας Χρυσαφίδης
Εισηγήτρια - Σταυρούλα Τσιπλάκου
Εισηγήτρια - Eva Johansson
Εισηγήτρια - Jan-Erik Johansson
Εισηγήτρια - Μαρία Κυνηγού-Φλάμπουρα
Όλες οι Σελίδες

Αφίσα, 1ο Διεθνές Συνέδριο Κύπρου, Διοργάνωση ΠΑΣΥΒΝ, pasyvn.gr

Δελτίο Τύπου

  Με πρωτοφανή επιτυχία ολοκληρώθηκαν οι εργασίες του 1ου Διεθνούς Συνεδρίου Βρεφονηπιαγωγών που πραγματοποιήθηκε στην όμορφη Κύπρο στις 3-4 και 5 Απριλίου 2009 με θέμα:

«Η Σημαντικότητα της Προσχολικής Αγωγής και η Εκπαίδευση των Παιδαγωγών στο Διεθνές Περιβάλλον»

   Την έναρξη του Συνεδρίου κήρυξε η Πρόεδρος του Πανελληνίου Συνδέσμου Βρεφονηπιαγωγών κυρία Ευαγγελία Καλαϊτζή μαζί με την Πρόεδρο του Συνδέσμου Βρεφονηπιαγωγών Κύπρου κυρία Ελένη Λαζάρου.

   Στην έναρξη των εργασιών παρευρέθηκαν πολλοί επίσημοι προσκεκλημένοι από υπουργεία, δήμους και άλλους φορείς.

   Χαιρετισμό απηύθυναν η Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων Κύπρου κα Χαραλάμπους, εκπρόσωπος του Υπουργού Παιδείας Κύπρου, εκπρόσωπος του Πρέσβη της Ελλάδας στην Κύπρο, η Δήμαρχος Λευκωσίας κα Ελένη Μαύρου, η Πρόεδρος των Παιδικών Σταθμών του Δ.Β.Α. και εκπρόσωπος του Δημάρχου Αθηναίων κα Βαλσαμάκη-Ράλλη, ο Αντιπρόεδρος της ΠΟΕ-ΟΤΑ κος Πολυμερόπουλος και ο Πρόεδρος του Λαϊονικού Βρεφονηπιακού Σταθμού Λευκωσίας κος Ευγενίου.

   Ιδιαίτερο επιστημονικό ενδιαφέρον παρουσίασαν οι εισηγήσεις και παρουσιάσεις των καθηγητών-ομιλητών από Ευρώπη και Αμερική καθώς και τα παράλληλα βιωματικά εργαστήρια που πραγματοποιήθηκαν τη δεύτερη μέρα του Συνεδρίου. Το Συνέδριο παρακολούθησαν 700 μάχιμοι παιδαγωγοί από Ελλάδα και Κύπρο, οι οποίοι εξέφρασαν την ικανοποίησή τους και τα πιο ενθουσιώδη σχόλια για την όλη διοργάνωση.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Ευγενία Κουτσουβάνου
Ομότιμη Καθηγήτρια Παιδαγωγικής του Τ.Ε.Α.Π.Η. Πανεπιστημίου Αθηνών

«Η σημαντικότητα της Προσχολικής Αγωγής
και η εκπαίδευση των Παιδαγωγών στο διεθνές περιβάλλον
»

   Τα θέματα της Παιδείας δεν είναι προϊόντα «θερμοκηπίου», αλλά συναφή με το κοινωνικό γίγνεσθαι. Κάθε ερώτημα σχετικά με την Παιδεία οδηγεί σε ερωτήματα κοινωνικά, οικονομικά, πολιτικά.

    Η σημασία της προσχολικής εκπαίδευσης και αγωγής δεν είναι ασφαλώς μία νέα ανακάλυψη και το ενδιαφέρον για τη διαμόρφωση προγραμμάτων δεν είναι πρόσφατο φαινόμενο. Από μελέτες και σχετικές έρευνες που έχουν γίνει σε ολόκληρο τον κόσμο έχουν επισημανθεί η σπουδαιότητα και η ιδιαιτερότητα της προσχολικής εκπαίδευσης. Στις νέες αυτές αντιλήψεις βαθμιαία σχηματοποιούνται οι τελευταίες θεωρίες ανάπτυξης του παιδιού, ενώ έχει γίνει κοινή συνείδηση η σημασία της κοινωνικής αποδοχής και της συνεργασίας της οικογένειας στο στάδιο αυτό της εκπαίδευσης.

   Σε πολλές χώρες η προσχολική εκπαίδευση επιχειρεί να αξιοποιήσει τις δυνατότητες συνεργασίας και πρωτοβουλίας με το κοινωνικό σύνολο. Έχει επίσης αποδειχθεί μέσα από το πειραματικό έργο πολλών ερευνητών, πόσο το κέντρο προσχολικής αγωγής μπορεί να συντελέσει θετικά και αποφασιστικά στη μετέπειτα εξέλιξη του παιδιού και να επηρεάσει θετικά τη μετέπειτα συμπεριφορά του παιδιού στο κοινωνικό σύνολο.

   Υπάρχει ένα γενικό αυξανόμενο ενδιαφέρον για την ποιότητα όλων των προγραμμάτων για μικρά παιδιά. Η ποιότητα ζωής που τα άτομα θα έχουν ως ενήλικες εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούν να επικοινωνούν με τους συνανθρώπους τους στον κόσμο. Απαραίτητη προϋπόθεση για την επικοινωνία αυτή είναι η έγκαιρη και ποιοτική εκπαίδευση στην αφετηρία της. Για να καταλάβουμε πως οι εμπειρίες προσχολικής εκπαίδευσης μπορούν να επηρεάσουν τα παιδιά καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους, αρκεί να δούμε τη ζωή με μια σειρά αλληλεπιδράσεων μεταξύ ατόμων και συνθηκών, με τις παραστάσεις και τις εμπειρίες ενός συγκεκριμένου σταδίου να επηρεάζουν την πρόσβαση στο επόμενο.

   Τα δεδομένα που προέρχονται από έρευνες σ’ όλο τον κόσμο για τα βραχυπρόθεσμα καθώς και τα μακροπρόθεσμα οφέλη των ποιοτικών προγραμμάτων προσχολικής εκπαίδευσης και αγωγής είναι πολλά. Το ερώτημα που τίθεται τώρα είναι η προτεραιότητα να επιβεβαιώσουμε ότι τα προγράμματα που ήδη υπάρχουν είναι υψηλής ποιότητας. Πολύχρονες έρευνες για τα συστατικά και τις επιδράσεις της ποιότητας καθιστούν σαφές ότι χάνουμε πολλά, με το να μην αντιδρούμε στην κρίση της ανεπάρκειας, της αδυναμίας και της χαμηλής ποιότητας προγραμμάτων της προσχολικής εκπαίδευσης. Αν δεν αντιδράσουμε τώρα στο μέλλον θα πληρώσουμε περισσότερο την αμέλειά μας.

    Τα οφέλη της ποιοτικής εκπαίδευσης διαπερνούν όλα τα κοινωνικά στρώματα. Το θέμα προς συζήτηση έχει αλλάξει θεμελιωδώς. Δεν ρωτάμε πλέον αν πρέπει να προσφέρουμε τις υπηρεσίες μας στα μικρά παιδιά και τις οικογένειές τους. Σήμερα ρωτάμε πώς και πού. Η προσφορά αυτού που θεωρούμε σημαντικό για τα παιδιά δεν είναι πλέον αποδεκτό ή επαρκές. Αυτή η δέσμευση στην υψηλή ποιότητα πρέπει να υλοποιείται από τις προσεγγίσεις των καλύτερων προγραμμάτων που είναι σήμερα διαθέσιμες.

   Παρόλες τις έρευνες που έχουν διεξαχθεί με αντικείμενο τη διδασκαλία, την ενασχόληση των ειδικών με τα αναλυτικά προγράμματα, εν τούτοις εκείνοι που μπορούν να εμπνεύσουν την επιθυμία της μάθησης στα παιδιά και να δημιουργήσουν ευκαιρίες μάθησης και δημιουργίας είναι οι παιδαγωγοί. Αυτοί μπορούν να δημιουργήσουν το κατάλληλο περιβάλλον και τις ευκαιρίες για μάθηση και πειραματισμό. Ότι όρους και να χρησιμοποιήσουμε, πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι ο παιδαγωγός είναι το τελικό κλειδί για την αλλαγή στην εκπαίδευση και τη βελτίωση των σχολείων. Έχουμε αρχίσει να αναγνωρίζουμε πως ότι συμβαίνει στο κέντρο προσχολικής αγωγής συνδέεται άμεσα με ότι συμβαίνει έξω από αυτό. Η ποιότητα, το εύρος, η ευλυγισία της δουλειάς του εκπαιδευτικού στην τάξη συνδέονται με την επαγγελματική τους ανάπτυξη ως ανθρώπων και ως εκπαιδευτικών λειτουργών. Εκεί, μέσα στο χώρο της προσχολικής εκπαίδευσης και αγωγής τελικά διαμορφώνεται το είδος της μάθησης και της δημιουργίας που αποκτούν τα παιδιά. Η γνώση των εκπαιδευτικών για την ανάπτυξη και τη μάθηση περιλαμβάνει την κατανόηση των χαρακτηριστικών προτύπων ανάπτυξης και αυτό που ξέρουμε για την ανάπτυξη είναι ότι αυτή προκύπτει με μια σχετική συνέχεια, με τις μετέπειτα γνώσεις, δεξιότητες και στάσεις ζωής να οικοδομούνται και να στηρίζονται πάνω σ΄αυτές που έχουν ήδη αποκτήσει.

   Το δεύτερο είδος της γνώσης περιλαμβάνει την κατανόηση των ατομικών δυνατοτήτων, αναγκών και ενδιαφερόντων του κάθε παιδιού. Ποτέ δύο παιδιά δεν θα πράξουν ή δεν θα σκεφθούν την πράξη με τον ίδιο τρόπο. Το τρίτο είδος της γνώσης που είναι απαραίτητο για την εφαρμογή καταλλήλων μεθόδων περιλαμβάνει την κατανόηση των κοινωνικών πολιτισμικών πλαισίων στα οποία ζουν και αναπτύσσονται τα παιδιά. Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν αναπτύσσουν ένα σύνολο κανόνων και προσδοκιών για τη συμπεριφορά που μοιράζονται με άλλα μέλη των πολιτισμικών ομάδων στις οποίες ανήκουν. Όπως κάθε είδος γνώσης, η κοινωνική πολιτισμική γνώση είναι ένα μέρος της ανάπτυξης του παιδιού.

   Η δημοκρατία είναι ένας τρόπος ζωής που χαρακτηρίζεται από την ένωση, την επικοινωνία και την ενεργή συμμετοχή. Μια δημοκρατική κοινωνία περισσότερο αποδέχεται, παρά αποκλείει και ενθαρρύνει την ενεργή συμμετοχή σε όλα τα μέλη της. Είναι μια ακριβής και δίκαιη κοινωνία που την απασχολούν η ευημερία και η ανάπτυξη του κάθε παιδιού. Οι κατηγορίες αρνούνται την ατομικότητα, τη μοναδικότητα και την πιθανότητα, αποκλείουν ή περιορίζουν τις ευκαιρίες για τη συναναστροφή και την επικοινωνία που είναι απαραίτητες στην κοινωνική ζωή.

   Αυτό που πιστεύουμε είναι η απάντησή μας στο ποιοτικό μέρος της κοινωνικοποίησης και αναφέρομαι στα ανθρώπινα χαρακτηριστικά που καθορίζουν το πώς θα συμβιώσουμε. Χωρίς τη γνήσια παρουσία της ακεραιότητας και της τιμιότητας, της δημοκρατίας, του σεβασμού και της αλληλεγγύης, η έννοια της κοινωνίας θα παρέμενε σε επιφανειακό επίπεδο, θα παρέμενε στο επίπεδο των λέξεων.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Κατερίνα Μανιαδάκη
Ψυχολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΙ Αθήνας

«Ο ρόλος και η σημασία της ενθάρρυνσης στα πλαίσια του παιδικού σταθμού»

   Ο παιδικός σταθμός αποτελεί κατεξοχήν πλαίσιο ανάπτυξης της προσωπικότητας των παιδιών και ο παιδαγωγός προσχολικής αγωγής αποτελεί ένα πρόσωπο το οποίο συμβάλλει με ουσιαστικό τρόπο στην ανάπτυξη αυτή. Η δημιουργία θετικής αυτοεικόνας και η απόκτηση βασικών κοινωνικο-συναισθηματικών δεξιοτήτων αποτελεί μέγιστο στόχο της ανάπτυξης. Επιπλέον, τα χαρακτηριστικά αυτά αποτελούν βασικά συστατικά της συναισθηματικής νοημοσύνης η οποία, τα τελευταία χρόνια αποτελεί κεντρικό στόχο της εκπαίδευσης. Σύμφωνα με ερευνητικά δεδομένα, η υψηλή συναισθηματική νοημοσύνη συνδέεται με τη σχολική επιτυχία, τις θετικές διαπροσωπικές σχέσεις ακόμη και με καλύτερες προοπτικές επαγγελματικής αποκατάστασης στην ενήλικη ζωή (Kagen et al., 1995).

    Η παρούσα εισήγηση επικεντρώνεται στην ενθάρρυνση ως βασικό μέσο ανάπτυξης συναισθηματικής νοημοσύνης και υψηλής αυτοεκτίμησης στα παιδιά προσχολικής ηλικίας. Παρουσιάζει τους βασικούς τρόπους χρήσης της ενθάρρυνσης από τους παιδαγωγούς στον παιδικό σταθμό, τους παράγοντες που αυξάνουν την αποτελεσματικότητά της καθώς και τις πιθανές συνέπειες που μπορεί να προκύψουν από την απουσία της. Επίσης, στα πλαίσια της παρούσας εισήγησης, αναλύεται η άποψη ότι η ενθάρρυνση αποτελεί τέχνη και όχι τεχνική και παρουσιάζονται ερευνητικά δεδομένα σύμφωνα με τα οποία η χρήση της ενθάρρυνσης στο σχολικό πλαίσιο μπορεί να αποτελέσει προστατευτικό παράγοντα στις περιπτώσεις των παιδιών τα οποία βιώνουν δυσμενείς οικογενειακές ή άλλες συνθήκες.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Κάκουρος Ευθύμιος
Ψυχολόγος, Καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας

«H οικοδόμηση της αυτοεκτίμησης και αυτό-αποτελεσματικότητας στα παιδιά»

   Είναι γνωστό πως η ανάπτυξη των παιδιών δεν καθορίζεται απλά από την ωρίμανση αλλά επηρεάζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τις ευκαιρίες που τους προσφέρονται για άσκηση και εμπειρία. Είναι επίσης αυτονόητο πως κατά την περίοδο της προσχολικής ηλικίας τα πλαίσια τα οποία μπορεί να εξασφαλίσουν στα παιδιά αυτές τις ευκαιρίες είναι βασικά η οικογένεια, ο παιδικός σταθμός και το νηπιαγωγείο. Η ποιότητα όμως των χαρακτηριστικών και των δεξιοτήτων που θα αναπτύξουν τελικά τα παιδιά δεν θα εξαρτηθεί αποκλειστικά από την ποσότητα των ευκαιριών που τους προσφέρονται αλλά ούτε απλά από το επίπεδο της γνώσης και εμπειρίας των γονιών και των παιδαγωγών. Καθοριστικής σημασίας για την ανάπτυξη των παιδιών είναι το ίδιο το ύφος της αγωγής τόσο στο πλαίσιο της οικογένειας όσο και στο πλαίσιο του παιδικού σταθμού. Οι προσπάθειες των παιδιών να αναπτύξουν νέες δεξιότητες θα επηρεαστούν σε πολύ μεγάλο βαθμό από το επίπεδο της αίσθησης αυτό-αποτελεσματικότητας την οποία γονείς και παιδαγωγοί κατάφεραν να καλλιεργήσουν στα παιδιά.

    Στην παρούσα εισήγηση συζητείται η διαδικασία ανάπτυξης της αίσθησης αυτό-αποτελεσματικότητας και η διαμόρφωση της αυτοεκτίμησης στα παιδιά ενώ παράλληλα μέσα από ερευνητικά δεδομένα και παραδείγματα παρουσιάζονται οι διαστάσεις των δυσκολιών που μπορεί να αντιμετωπίσουν τα παιδιά με χαμηλή αίσθηση αυτό-αποτελεσματικότητας.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Dr. Sylvie Rayna
INRP-University Paris 13

«Training and professional development in ECEC: challenges and perspectives»

   Giving more attention to the children under 3 and removing the split between child care and early education is nowadays considered as one the more important challenge for the coming years (Bennett, 2008). This contribution will present the different reasons (child development, poverty issue, efficency of the ECEC policies), based on recent research, for developping access and quality for our youngest. It will then propose some perspectives for ‘good’ policies and practices in early education and training from a range of examples which are internationally recognised. Within a framework combining current scientific knowledge and children rights perpectives, it will conclude on promoting mutual learning, following a recent proposition of Children in Europe.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Δρ Χρήστος Θεοφιλίδης
Καθηγητής Πανεπιστημίου Λευκωσίας

«Η προσχολική αγωγή στην Κύπρο: Εξελικτικοί Σταθμοί, Αρμοδιότητες, Επιδιώξεις»

   Το πρώτο νηπιαγωγείο στην Κύπρο χρονολογείται από το 1903. Ιδρύθηκε από κοινοτική πρωτοβουλία για να υπηρετήσει πρώτιστα κοινωνικούς σκοπούς. Η προσπάθεια αυτή συνεχίστηκε από δήμους και κοινότητες σε βαθμό, έτσι ώστε σήμερα τα κοινοτικά νηπιαγωγεία να εξυπηρετούν το 9,4% του πληθυσμού παιδιών προσχολικής αγωγής.

  Η αγγλική διακυβέρνηση του νησιού (1878-1960) ελάχιστο ενδιαφέρον επέδειξε για την προσχολική αγωγή. Κατά την περίοδο αυτή, καθώς και κατά την πρώτη δεκαετία της κυπριακής ανεξαρτησίας, η προσχολική αγωγή στηριζόταν σε μεγάλο βαθμό στη φιλανθρωπία και την ιδιωτική πρωτοβουλία. Την πρώτη αυτή φάση της προσχολικής αγωγής διαδέχθηκε η κρατική παρέμβαση με διπλή μορφή: δημιουργία δημόσιων κρατικών και κοινοτικών νηπιαγωγείων. Τα πρώτα (δημόσια κρατικά νηπιαγωγεία) λειτουργούν με ευθύνη της κυβέρνησης και τα δεύτερα (κοινοτικά νηπιαγωγεία) λειτουργούν με ευθύνη των δήμων και κοινοτήτων υπό την εποπτεία της κυβέρνησης. Την επέκταση της προσχολικής αγωγής κατά την εν λόγω περίοδο επέβαλαν, από τη μια, κοινωνικοί λόγοι ως αποτέλεσμα της τουρκικής εισβολής και, από την άλλη, η συνειδητοποίηση της σημασίας της προσχολικής αγωγής για την ολοκληρωμένη ανάπτυξη του ατόμου.

  Σημαντική εξέλιξη κατά τη δεύτερη φάση της προσχολικής αγωγής στην Κύπρο ήταν ο καθορισμός αρμοδιοτήτων μεταξύ κρατικών φορέων αναφορικά με την προσφορά προσχολικής αγωγής. Ως αποτέλεσμα, το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων έχει την ευθύνη βρεφονηπιοκομικών σταθμών, οι οποίοι προσφέρουν ημερήσια φροντίδα και αγωγή για παιδιά ηλικίας μέχρι τριών ετών. Το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού έχει την ευθύνη των δημόσιων και κοινοτικών νηπιαγωγείων, τα οποία προσφέρουν συστηματική προσχολική αγωγή για παιδιά ηλικίας τριών μέχρι πέντε και οκτώ μηνών, ημερομηνία κατά την οποία τα παιδιά εγγράφονται στο δημοτικό σχολείο.

   Η τρίτη φάση στην εξέλιξη της προσχολικής αγωγής τοποθετείται χρονικά το 2004, έτος κατά το οποίο αποφασίζεται αρμοδίως η καθιέρωση υποχρεωτικής προδημοτικής εκπαίδευσης για περίοδο ενός σχολικού έτους. Στην προδημοτική εκπαίδευση εγγράφονται παιδιά που συμπληρώνουν ηλικία τεσσάρων ετών και οκτώ μηνών κατά την πρώτη ημέρα του Σεπτέμβρη του έτους που θα φοιτήσουν στην προδημοτική τάξη.

   Η παρουσίαση θα είναι ιστορικού χαρακτήρα και κατά τη διάρκειά της θα αναλυθούν οι τρεις φάσεις ανάπτυξης της προσχολικής αγωγής στην Κύπρο, με αναφορά, ασφαλώς, τόσο στους εκπαιδευτικούς όσο και στους κοινωνικούς λόγους που επέβαλαν την πορεία ανάπτυξης της προσχολικής αγωγής στην Κύπρο. Ταυτόχρονα, θα αναλυθούν οι διοικητικές ρυθμίσεις που ορίζουν σήμερα την προσφορά προσχολικής αγωγής και εκπαίδευσης.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Ελένη Λοίζου
Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου

«Το χιούμορ ως παιδαγωγικό εργαλείο στη βρεφονηπιοσχολική ηλικία»

   Η παρουσίαση αυτή θα περιγράψει και θα αναλύσει τους τρόπους με τους οποίους το χιούμορ μπορεί να αξιοποιηθεί ως παιδαγωγικό εργαλείο και να συμβάλει στην ολόπλευρη ανάπτυξη των παιδιών. Συγκεκριμένα θα αναφερθεί η σχετική βιβλιογραφία που περιγράφει την ανάπτυξη του χιούμορ των παιδιών και την επίδραση του στη μάθηση τους από τη βρεφική μέχρι την πρώτη-σχολική ηλικία (προδημοτική).

   Επίσης, θα εξεταστούν οι απαραίτητες προϋποθέσεις (π.χ. η φιλοσοφία του προγράμματος, τα μέσα και οι ίδιες οι παιδαγωγοί) για την ενίσχυση των εμπειριών των παιδιών με το χιούμορ. Τέλος, θα δοθούν πρακτικές εισηγήσεις (π.χ. σχετικά παραμύθια, δραστηριότητες), για την παραγωγική χρήση του χιούμορ στη «διδασκαλία», όπως αυτές προκύπτουν μέσα από πιλοτικές έρευνες στο θέμα.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Κώστας Χρυσαφίδης
Καθηγητής Πανεπιστήμιο Αθηνών ΤΕΑΠΗ

«Ο ρόλος του παιδοκεντρισμού στη σύγχρονη σχολική ζωή»
(Ενίσχυση της ενεργού συμμετοχής του παιδιού στη διαμόρφωση της μαθησιακής διαδικασίας)

   Αποτελεί κοινό τόπο το γεγονός ότι το σχολείο, σε όλες του τις βαθμίδες, έχει χάσει πλέον ένα μεγάλο μέρος της αίγλης με τη οποία περιβαλλόταν στο παρελθόν. Τα μηνύματα που παίρνουμε καθημερινά μιλούν για αδιαφορία και απόρριψη από την πλευρά των παιδιών των ποικίλων προσπαθειών που γίνονται από τους εκπαιδευτικούς. Σε γενικές γραμμές το σύγχρονο σχολείο δεν προκαλεί κέφι και αντιμετωπίζεται μάλλον ως υποχρέωση που πρέπει το παιδί να εκπληρώσει.

   Η εικόνα αυτή δεν σημαίνει ότι το σχολείο στις μέρες μας έγινε χειρότερο από αυτό που ήταν στο παρελθόν. Απεναντίας υπάρχουν πολλά παραδείγματα που δείχνουν ότι καταβάλλονται προσπάθειες για βελτιώσεις σε ποικίλους τομείς της σχολικής καθημερινότητας. Το πρόβλημα ξεκινά από το γεγονός ότι οι σύγχρονες συνθήκες που διαμορφώνουν τη σχολική ζωή έχουν γίνει πολύ σύνθετες και ακανθώδεις, συνεπώς χρειάζεται να καταβάλουμε μεγάλη προσπάθεια ανταπόκρισης στα αιτήματα των καιρών, ενώ ταυτόχρονα οι παρεμβάσεις δεν στοχεύουν στον πυρήνα του προβλήματος, που είναι κυρίως η μαθησιακή διαδικασία, αλλά σε περιφερειακούς τομείς, όπως λ.χ. υποδομές που είναι μεν σημαντικοί, όχι όμως και καίριοι.

   Το σχολείο στις μέρες μας, αγκυλωμένο σε αντιλήψεις του παρελθόντος δεν έχει κατορθώσει να πείσει τους μαθητές ότι λειτουργεί για χάρη τους και ότι είναι στη διάθεσή τους να αξιοποιήσει κάθε ένα προβληματισμό και την καθεμιά απορία τους. Απεναντίας οι μαθητές είναι υποχρεωμένοι να συντονίζονται στο ρυθμό και στις επιθυμίες του σχολείου, με αποτέλεσμα να επέρχεται η αποξένωση και η αδιαφορία.

   Αν το σύγχρονο σχολείο δεν αφουγκραστεί τα μηνύματα των παιδιών και δεν δείξει ότι στο κέντρο του ενδιαφέροντος βρίσκεται το ίδιο το παιδί ενώ το σχολείο τίθεται στην υπηρεσία του, για να το βοηθήσει να γνωρίσει καλύτερα τον κόσμο που το περιβάλλει, δεν πρόκειται να αποκατασταθεί αυτή η κλονισμένη σχέση. Γι αυτό απαιτείται ένας διαρκής ελεύθερος και εποικοδομητικός διάλογος ανάμεσα στα παιδιά και τους εκπαιδευτικούς για να γνωρίσουμε κυρίως εμείς οι ενήλικες ποιες είναι οι πραγματικές ανάγκες και τα ενδιαφέροντα των παιδιών, ώστε να ανταποκριθούμε ανάλογα:

  • Η γνώση δεν θα αποτελεί αυτοσκοπό, αλλά εργαλείο για να ανοίγουν οι ορίζοντες κατανόησης των παιδιών, δηλαδή ανταπόκριση στα μηνύματα των παιδιών
  • Τα παιδιά δεν θα είναι παθητικοί δέκτες και εκτελεστές των δικών μας αυθαίρετων σχεδιασμών, αλλά άτομα που συμμετέχουν ενεργητικά στο σχεδιασμό και την εν γένει μάθηση
  • Η μάθηση δεν θα αντιμετωπίζεται ως υποχρέωση, αλλά ως ευκαιρία για κινητοποίηση και δημιουργική ενασχόληση του παιδιού.

  Το σύγχρονο σχολείο, αν θέλει να αποκαταστήσει τη χαμένη του γοητεία, θα πρέπει να ακολουθήσει το παιδί, καθιστώντας τη μάθηση δημιουργική ανταπόκριση στις προτάσεις του.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Σταυρούλα Τσιπλάκου
Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου

«Αναδυόμενος και αναπτυσσόμενος εγγραμματισμός: ζητήματα θεωρίας και μεθόδου»

    Η εργασία αυτή εξετάζει κριτικά τις έννοιες του αναδυόμενου και του αναπτυσσόμενου εγγραμματισμού (emergent & developing literacy) με έμφαση στη «μεγάλη διαμάχη» μεταξύ της φωνητικής και της ολικής προσέγγισης. Επιχειρείται η μεθοδολογική διασύνδεση μεταξύ του αναδυόμενου εγγραμματισμού και της παιδαγωγικής των κειμενικών ειδών και παρουσιάζονται διδακτικές προτάσεις που λαμβάνουν υπόψιν και αξιοποιούν τα δομικά χαρακτηριστικά της ελληνικής γλώσσας.

   Τέλος, προτείνονται τρόποι δημιουργικής αξιοποίησης της γλωσσικής ποικιλότητας σε διαλεκτόφωνα περιβάλλοντα όπως αυτό της Κύπρου.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Eva Johansson
Professor University of Stavanger, Norway and University of Gothenburg,Sweden

«Moral discoveries and learning in preschool»

   Preschool is an influential meeting place for children’s moral development. In this presentation issues of importance for children’s moral learning in preschool will be discussed. What aspects are essential in children’s moral discoveries and how can teachers encourage children’s moral learning? The discussion is based on several studies of morality in everyday interactions in Swedish preschools.

   The aim has been to study young children’s lived experiences of values and norms concerning treatment of and behaviour towards each other in everyday life in the context of preschool.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Jan-Erik Johansson

«Will there be any pre-school teacher in the future?»
Present trends in some European countries

   Today the maternal pedagogy of the kindergarten seems to be almost forgotten in the Nordic countries. This is strange since the kindergarten is more than 150 years old, and has spread from Germany to France, England and to the United States and elsewhere. There is a common Nordic kindergarten tradition in Denmark, Finland, Norway and Sweden.

   There are both internal and external reasons why the kindergarten ideology seems to be forgotten. From an external point of view, starting in Norway, the kindergarten pedagogy is partly described as tacit, and there is no wish to employ professionally educated kindergarten teachers only.

   Looking from the inside of the Nordic kindergarten, the kindergarten teachers have not described and analyzed their ideology in a systematic way. The fact that it has been almost forbidden to teach reading and writing in the kindergarten has not been addressed. The kindergarten movement has not successfully related to the nursery nurses working in the kindergarten in a systematic way.

  Altogether this means that the kindergarten is in a weak position, when basic elementary school components such as reading and writing are introduced in preparatory programs. Together with present reforms in the teacher education, and the work force composition in the kindergarten, this could mean the end of both the traditional kindergarten pedagogy and of the kindergarten teacher in the Nordic countries.


Περιλήψεις Εισηγήσεων Συνεδρίου

Μαρία Κυνηγού-Φλάμπουρα
Καθηγήτρια Μουσικοκινητικής Αγωγής

Ρυθμική ή Μουσικοκινητική Αγωγή
Ο Μπαξές της Βερενίκης: Η θεωρία

   Η ρυθμική ή μουσικοκινητιή αγωγή απευθύνεται στον άνθρωπο σαν σωματικό, πνευματικό και ψυχικό σύνολο και δημιουργεί με τη βοήθεια του ρυθμού ένα γρήγορο και ομαλό ρεύμα επικοινωνίας μεταξύ του κεντρικού νευρικού συστήματος και των μυών. Η λέξη προέρχεται από το ρήμα ρέω και έχει τα χαρακτηριστικά της συνεχούς ροής αλλά και της ποικιλίας και της τάξης.

   Βιώνουμε δηλαδή μέσα από το σώμα μας την κίνηση, τους νόμους της μουσικής, του χώρου και της φόρμας, με ερέθισμα τους μουσικούς κανόνες αλλά και τους βασικούς κανόνες από τις άλλες τέχνες.

    Τα στοιχεία του ρυθμού είναι ο χρόνος, ο χώρος, η δύναμη (ένταση) και η φόρμα, που δουλεύονται με το ανθρώπινο κορμί ελεύθερα, καθαρά και δημιουργικά χωρίς αντιγραφές και χωρίς σωματικούς περιορισμούς διαφόρων κινησιολογικών συστημάτων.

   Η ρυθμική είναι μέσον αγωγής, δεν είναι σκοπός.

   Για το ότι ο ρυθμός υπάρχει και έχει την κινητήρια δύναμή του και το ξεκίνημά του στο ίδιο μας το σώμα κανείς δεν αμφιβάλλει. Είναι η βάση σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής, είναι η τάξη και το μέτρο σε κάθε εκδήλωση και έχει τον προσωπικό τρόπο εκτέλεσης.

   Ο ρυθμός είναι η ζωή και η αρμονική της ισορροπία. Το μικρό παιδί έχει μέσα του το ρυθμικό αισθητήριο που μπορεί να αφυπνισθεί και να εξελιχθεί.

   Την κίνηση όμως η ρυθμική ή μουσικοκινητική αγωγή τη χρειάζεται όταν προέρχεται από την εσωτερική αίσθηση και αντίδραση του ατόμου. Το βασικό είναι να ξέρουμε από ποιο ερέθισμα έχει προέλθει αυτή η κίνηση, σε τι μας χρησιμεύει και που την κατευθύνουμε. Αυτή η κίνηση είναι που βοηθάει το παιδί και κάθε άνθρωπο να ανακαλύψει τις εκφραστικές, αυτοσχεδιαστικές και δημιουργικές του ικανότητες.

   Για να εκτελέσει κανείς σωματικά ένα ρυθμό με ακρίβεια δε φτάνει να τον κατέχει εγκεφαλικά, να τον κατανοεί θεωρητικά και να έχει ένα μυϊκό σύστημα ικανό να τον αποδώσει. Ένα οποιοδήποτε κεφάλαιο για να εμπεδωθεί πρέπει να απευθύνεται σε ολόκληρο το άτομο με τη μεθοδικά δοσμένη ύλη και την ολοκληρωμένη φόρμα.

   Θα σας δώσω πολύ απλά παραδείγματα για να καταλάβετε πόσο σοβαρά πρέπει να αντιμετωπίζεται αυτό το μάθημα. Σοβαρά από μας, παίζοντας από τα παιδιά.

Επισκέπτες

Έχουμε 25 επισκέπτες συνδεδεμένους

Αίτηση Εγγραφής

Είσαι Παιδαγωγός Προσχολικής Ηλικίας ΤΕΙ;
Γίνε μέλος τώρα !

Αίτηση

ΠΑ.ΣΥ.ΒΝ Social

ΠΑΣΥΒΝ FacebookΠΑΣΥΒΝ TwitterΠΑΣΥΒΝ YouTube